Yeni Hal Yasası

 Sebze ve meyve ticaretinde köklü değişiklikler öngören kanun yasalaştı.

 Hallerin imar planlarında belirlenmiş alanlarda, halin sınıfına, büyüklüğüne ve işlem hacmine göre müzayede, depolama, tasnifleme ve ambalajlama tesisleri ile laboratuvar ve soğuk hava deposu gibi diğer asgari koşulları taşıyacak şekilde kurulmasını öngören Kanun, malların toptan alım ve satımının toptancı hallerinde yapılmasını öngörüyor. Komisyoncuların satış bedeli üzerinden alacakları komisyon oranı yüzde 8’i aşmayacak şekilde taraflarca serbestçe tespit edilecek. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bu oranı yarıya kadar indirmeye yetkili olacak. Sebze ve meyve ticaretinde köklü değişiklikler öngören kanun yasalaştı. Müzayede, depolama, tasnifleme ve ambalajlama tesisleri ile laboratuvar ve soğuk hava deposu gibi diğer asgari koşulları taşıyan projeler çerçevesinde hallerin kuruluşunu öngören Kanun, malların toptan alım ve satımı toptancı hallerinde yapılmasını öngörüyor. Komisyoncuların satış bedeli üzerinden alacakları komisyon oranının yüzde 8’i aşmamak üzere taraflarca serbestçe tespit edilecek. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bu oranı yarıya kadar indirmeye yetkili olacak. Yasaya göre bakanlık çalışmalarına bugün itibariyle başlayacak. Ticarete konu malların ayıklanması, sınıflandırılması, hazırlanması, ambalajlanması, işaretlenmesi ve etiketlenmesine; taşıma ve muhafazasında kullanılan kap ve nakil vasıtalarına; gıda güvenilirliğine ve kalitesine ilişkin standartlar ilgili mevzuatı çerçevesinde hazırlanıp mecburi uygulamaya konulmasıyla ilgili düzenleme 3 yıl sonra hayata geçecek. Kanunun diğer maddelerinin yürürlük tarihi ise 1 yıl sonra olacak. Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun Resmi Gazete’de yayımlandı. Kanunla, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların ticaretinin kaliteli, standartlara ve gıda güvenilirliğine uygun olarak serbest rekabet şartları içinde yapılması, malların etkin şekilde tedariki, dağıtımı ve satışı, üretici ve tüketicilerin hak ve menfaatlerinin korunması, meslek mensuplarının faaliyetlerinin düzenlenmesini, toptancı halleri ile pazar yerlerinin çağdaş bir sisteme kavuşturulmasını ve işletilmesini sağlamayı amaçlıyor. Bakanlıklar, belediyeler ile diğer idarelerin görev, yetki ve sorumluluklarını kapsıyor.

 Halin kuruluşu 1 ay içinde belediyeye bildirilecek

Yasaya göre toptancı halleri imar planlarında belirlenmiş alanlarda, halin sınıfına, büyüklüğüne ve işlem hacmine göre yönetmelikle belirlenen müzayede, depolama, tasnifleme ve ambalajlama tesisleri ile laboratuvar ve soğuk hava deposu gibi diğer asgari koşulları taşıyan projeler çerçevesinde gerçek veya tüzel kişiler ile belediye sınırları içinde belediyeler, büyükşehir belediye sınırları içinde büyükşehir belediyeleri tarafından kurulacak. Gerçek veya tüzel kişiler tarafından toptancı hali kurulması ilgili belediyenin iznine tabi olacak.Halin kuruluşu, en geç bir ay içinde ilgili belediye tarafından Bakanlığa bildirilecek. Toptancı hallerinin kuruluşunda ve başka bir alana taşınmasında; malların arz ve talep derinliğinin bulunması, üretici ve tüketicinin korunması, toptancı hali sayısı ve bunların birbirlerine yakınlığı, üretici yoğunluğu ve tüketici piyasasının büyüklüğü, toptancı hali kurulacak yerin coğrafi konumu, mesken ve işyerlerine, gıda güvenilirliği bakımından risk oluşturan tesis ve benzeri yerlere uzaklığı ve ulaşım imkânları ile toptancı halinin çevreye, altyapıya ve trafiğe getireceği yükler dikkate alınacak.

 Şehir içinde kalan haller taşınabilecek

Şehir içinde kalan, çevreye, altyapıya ve trafiğe yük getiren, ulaşım imkanları ve alan büyüklüğü yetersiz olan ve uygun çalışma ortamı bulunmayan toptancı halleri başka bir alana taşınabilecek. İmar planlarında toptancı hal yeri olarak belirlenmiş alanlar başka bir amaçla kullanılamaz ve bu alanların çevresi toptancı halinin faaliyetini engelleyecek veya insan sağlığına zarar verecek şekilde iskâna açılamaz.

Hazine’ye ait taşınmazlar belediyelere bedelsiz verilecek

İmar planında toptancı hal yeri olarak belirlenmiş alanlarda bulunan mülkiyeti Hazineye ait taşınmazlar toptancı hali kurulmak üzere; belediyelere bedelsiz olarak, üretici örgütlerine 2 Harçlar Kanunu çerçevesinde harca esas değerinden, diğer gerçek veya tüzel kişilere ise rayiç bedeli üzerinden doğrudan satış yoluyla devredilecek. İmar planında toptancı hal yeri olarak belirlenmiş alanlarda özel mülkiyete ait arazilerin bulunması halinde, bu araziler rızaen satın alma veya kamulaştırma yolu ile iktisap edilecek. İmar planlarında ayrılmış hal yerleri toptancı hali kurulmak üzere belediyeler tarafından yap-işlet, yap-işlet-devret ve üst hakkı tesisi modelleri ile gerçek veya tüzel kişilere devredilebilecek.

Toptancı haline bildirilecek alımlar

Sanayi üretiminde kullanılmak üzere satın alınan mallar, ihraç edilmek üzere satın alınan mallar, ilgili mevzuatı çerçevesinde ithal edilen mallar, organik tarım faaliyetleri esaslarına uygun olarak üretilen ham, yarı mamul veya mamul haldeki sertifikalı ürünler, üretici örgütlerince toptancı hali dışında satılan mallar, üreticilerce perakende olarak doğrudan tüketicilere satılan mallar, iyi tarım uygulamaları kapsamında sertifikalandırılan ürünler, fatura veya müstahsil makbuzu ile üreticilerden satın alınan mallar, toptancı haline bildirime tabi tutulacak. Toptancı hali bulunmayan yerlerde hale bildirim işlemleri Bakanlıkça tespit edilecek belediye toptancı haline yapılacak. Henüz satışa konu olmayan ve depolarda muhafaza edilmek üzere gönderilen ya da buralarda muhafaza edilen mallar da üretildiği yerdeki toptancı haline bildirilecek.

Malların toptan alım ve satımı toptancı hallerinde yapılacak

 Malların toptan alım ve satımı toptancı hallerinde yapılacak. Ancak, toptan alım ve satımlar ile perakende ya da toptancı halinde toptan olarak satmak veya münhasıran kendi tüketiminde kullanmak üzere fatura veya müstahsil makbuzu ile üreticilerden yapılan toptan alımlar toptancı haline bildirilmek kaydıyla toptancı hali dışında da yapılabilecek. Elektronik ticaret yoluyla yapılan satışlar da bu madde kapsamında yer alacak. Herhangi bir toptancı halinden satın alındığı veya herhangi bir toptancı haline bildirildiği belgelenen malların satışı engellenemeyecek, bu mallar üzerinden mükerreren hal rüsumu alınamaz ve bunlar toptancı haline girmeye zorlanamayacak.

Arz talep derinliği olan diğer mallar için de uygulanacak

 Toptancı hallerinde veya üretici örgütlerine satılan zirai ürün bedelleri üzerinden yapılacak vergi tevkifat oranı, ticaret borsalarında tescil ettirilerek satın alınan zirai ürün bedelleri üzerinden yapılan tevkifat oranı olarak uygulanacak. Bakanlıkça, piyasada yeterli arz ve talep derinliği bulunduğu belirlenen diğer mallar hakkında da bu Kanun hükümleri geçerli olacak. Belediyeler, malların toptan ve perakende alım satımına ilişkin hükümlerin uygulanmasını sağlamak amacıyla gerekli her türlü önlemi almakla yükümlü olacak. Komisyon oranı yüzde 8’i aşmayacak şekilde serbest tespit edilecek Üreticilerce kurulan tüzel kişilikler, Bakanlıktan üretici örgütü belgesi almak kaydıyla üretici örgütü olarak kabul edilecek. Üretici örgütleri, ortak veya üyeleri ile ortak veya üyeleri dışındaki üreticiler ile diğer üretici örgütlerine ait malların toptan veya perakende olarak alım ve satımını yapabilecek. Komisyoncuların satış bedeli üzerinden alacakları komisyon oranı, yüzde 8’i aşmamak üzere taraflarca serbestçe tespit edilecek. Bakanlık bu oranı yarıya kadar indirmeye yetkili olacak. Fiilen aracılık hizmeti verilmedikçe komisyon ücreti alınamaz. Teslim alınan malların satış bedeli ile satın alınan malların alış bedelinden kanuni kesintiler dışında başka bir kesinti yapılamayacak.

Gerçek ve tüzel kişiler toptancı hallerinde satış yapabilecek

 Malların toptan satışı; üreticiler, üretici örgütleri, komisyoncular ve tüccarlar tarafından yapılacak. Hiçbir ayrım yapılmaksızın bütün gerçek veya tüzel kişiler, toptan satış miktarından az olmamak kaydıyla toptancı hallerinden mal satın alabilecek. Üreticiler ve üretici örgütleri hariç, sekizinci fıkrada sayılan kişiler toptancı halleri içinde kendi aralarında mal alıp, satamayacak veya devredemeyecek. Mal bedelinin tam ve zamanında üreticiye ve üretici örgütüne ödenmesine ilişkin ispat yükümlülüğü meslek mensuplarına ait olacak. Bakanlık, gerekli görülmesi hâlinde, tarafların haklarının korunması ve yükümlülüklerinin tespit edilmesi, sözleşmelerin tarafların aleyhine dengesizliğe yol açmayacak ve iyi niyet kurallarına uygun düşecek biçimde düzenlenmesinin sağlanması amacıyla, üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında yaptığı alım satım işlemlerini düzenleyen sözleşmelerde bulunması gerekli asgari şartları ve bilgileri belirlemeye yetkili olacak.

Bakanlık hal kayıt sistemi kuracak

 Yasanın bugün itibariyle yürürlüğe giren 15’inci maddesi çerçevesinde bakanlığı hal kayıt sistemini kurmaya, işletmeye, bu sistemin kuruluş ve işletilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemeye ve gerekli görülmesi halinde bu sistemin diğer kurumlar nezdinde tutulan kayıt sistemleriyle bağlanmasına yönelik çalışmalar yapmaya, istatistiksel bilgileri değerlendirmeye ve yayımlamaya, sektörün gelişmesine ve elektronik ticaretin yaygınlaşmasına yönelik çalışmalar yapmaya, mevzuatın uygulanması ve uygulamada birliğin sağlanması amacıyla eğitim programları hazırlamaya ve uygulamaya, toplantı ve kongreler düzenlemeye, üretici ve tüketicinin korunması ve sağlıklı bir rekabet ortamının oluşturulması için gerekli önlemleri almaya, bu çerçevede ihraç ve ithal edilen mallara ilişkin olarak ilgili kuruluşlarla işbirliği içinde hareket edecek. Yasanın bu maddesi (15) bugünden itibaren yürürlüğe girecek.

Serbest rekabet şartlarının korunması

Fiyatların, malların arz ve talebine bağlı olarak serbest rekabet şartlarına göre oluşması esas olacak. Meslek mensupları, serbest rekabeti engellemek amacıyla kendi aralarında veya üreticilerle ticari anlaşmalar yapamaz, uyumlu eylemde bulunamaz ve hakim durumlarını kötüye kullanamayacak. Bakanlık ve belediyeler, serbest rekabetin ortadan kaldırılmasına, engellenmesine ve bozulmasına yönelik eylemleri önlemek için gereken tedbirleri almakla görevli ve yetkili olacak. Üretici ve tüketicilerin hak ve menfaatlerinin korunması ve piyasada açıklığın sağlanması amacıyla, toptancı hallerinde alım satıma konu olan malların cins, miktar ve fiyatları ile Bakanlıkça uygun görülecek diğer hususlar, toptancı hallerince elektronik ortamda kayıtları tutularak uygun görülen sistem ve araçlarla kamuoyuna duyurulacak.

Gıda güvenilirliği standartları 3 yıl sonra uygulanacak

Ticarete konu malların ayıklanması, sınıflandırılması, hazırlanması, ambalajlanması, işaretlenmesi ve etiketlenmesine; taşıma ve muhafazasında kullanılan kap ve nakil vasıtalarına; gıda güvenilirliğine ve kalitesine ilişkin standartlar ilgili mevzuatı çerçevesinde hazırlanıp mecburi uygulamaya konulacak. Bu uygulama 3 yıl sonra yürürlüğe girecek. Söz konusu kanunda bakanlığın görev ve yetkilerini düzenleyen 15’inci madde dışında, diğer maddeler 1 yıl sonra yürürlüğe girecek.

Semt pazarında üreticiye satış yeri verilecek

 Semt pazarları, tüketici piyasasının büyüklüğü, ulaşım imkanları, semt pazarı sayısı ve bunların birbirlerine yakınlığı ile semt pazarının çevreye, altyapıya ve trafiğe getireceği yükler ile can ve mal güvenliği riski göz önünde bulundurularak belediyelerce kurulacak. Semt pazarında bulunan toplam satış yeri sayısının en az yüzde yirmisi özel satış yeri olarak üreticilere ayrılacak. Ayrılan satış yerlerine üreticilerden yeteri kadar talep olmaması veya boşalan satış yerlerinin doldurulamaması hâlinde diğer talep sahiplerine de tahsis yapılabilecek. Üretici pazarları, yörede yetiştirilen mal miktarı ve çeşidi, üretim sezonu ile üretici ve tüketici talepleri dikkate alınarak semt pazarlarının kurulduğu günlerle aynı olmamak şartıyla belediyelerce kurulacak. Üreticiler, pazar yerlerinde kendi ürettikleri mallar dışında ve toptan satış miktarının iki katından az olmamak üzere belediyelerce belirlenen miktarın üzerinde satış yapamayacak. Belediyeler, modern pazar yerleri kurmak, pazar yerlerinde malların hijyenik şartlarda satışa sunulmasını sağlayıcı uygun çalışma ortamını oluşturmak ve altyapı ile çevre düzenlemelerini yapmak, tüketicinin korunmasına yönelik tedbirleri almak ve gerekli denetimleri yapmakla görevli olacak.

Toptancı halinde satılan mallardan yüzde 1 hal rüsumu alınacak

 Toptancı halinde satılan mallardan yüzde 1, toptancı hali dışında satılan mallardan yüzde 2 oranında hal rüsumu tahsil edilecek. Ancak, üretici örgütlerince toptancı halinde satılan mallar ile toptancı haline bildirimde bulunmak şartıyla sanayi üretimde kullanılmak üzere satın alınan mallar, ihraç edilmek üzere satın alınan mallar, ilgili mevzuatı çerçevesinde ithal edilen mallar, üretici örgütlerince toptancı hali dışında satılan mallar, üreticilerce perakende olarak doğrudan tüketicilere satılan mallar, iyi tarım uygulamaları kapsamında sertifikalandırılan ürünlerden hal rüsumu alınmayacak. Bakanlar Kurulu, Bakanlığın teklifi üzerine hal rüsumu oranlarını, değişen piyasa şartlarına göre, genel olarak veya mal bazında uygulanmak üzere yüzde 90’ına kadar azaltmaya veya artırmaya yetkili olacak. Gıda güvenilirliği ve kalitesi analizleri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca yetkilendirilmiş kamu laboratuvarlarında veya özel laboratuvarlarda yapıldığı belgelenen mallar üzerinden alınacak hal rüsumu, yarısı oranında alınır. Toptancı haline bildirilmeden toptancı hali dışında toptan alınıp satılan, sanayi üretimde kullanılmak veya ihraç edilmek üzere satın alınıp bu maddenin ikinci fıkrasına aykırı olarak iç piyasada satışa sunulan, toptancı halinden satın alınmadan veya toptancı haline bildirilmeden perakende satılan, miktarına, değerine, üretim şekline veya künyesinde belirtilen diğer hususlara ilişkin gerçeğe aykırı beyanda bulunulan mallar için hal rüsumu, tespitin yapıldığı yerdeki toptancı halinde bir önceki gün o mallar için oluşan birim fiyatların en yükseği esas alınarak belirlenen toptan satış bedelinin yüzde 25’i oranında cezalı olarak alınacak. Hal rüsumunun cezalı olarak alınmasına belediye encümenince karar verilecek. Cezalı hal rüsumu tahsil edilen mallar için önceden ödenen hal rüsumu varsa cezalı tahsil edilecek hal rüsumundan mahsup edilecek. Cezalı hal rüsumundan, malları taşıyan nakliyeciler ya da depolayanlar mal sahibiyle birlikte müteselsilen sorumlu olacak.

Cezalı hal rüsumları yarısı yakalamayı yapanlara ikramiye olarak ödenecek

Cezalı tahsil edilen hal rüsumları belediyece ayrı bir hesapta tutulacak. Bu hesapta toplanan tutarın yarısı her ayın sonunda tespit veya yakalama eylemine bizzat ve fiilen katılan kamu görevlilerine ikramiye olarak ödenecek. Ancak, kamu görevlisine ödenen ikramiyenin tutarı olay başına 2 bin ve yılda 90 bin gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak tutarı geçemeyecek. Hesapta kalan kısım ise belediyeye gelir olarak kaydedilecek.

Hal zabıtaları görevlendirilecek

 Belediye toptancı halleri, belediye teşkilatı bünyesinde norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak kurulan toptancı hal yönetim birimi tarafından yönetilecek. Hal yönetim birimi, hal yöneticisi ile mevcut zabıta personeli arasından görevlendirilen hal zabıtası ve diğer personelden oluşacak. Belediyeler, hal yönetim birimine bağlı olarak münhasıran toptancı hali ve bu çerçevedeki denetim hizmetlerinin yerine getirilmesinde istihdam edilmek üzere, halin büyüklüğüne ve işlem hacmine göre yeterli sayı ve nitelikte toptancı hali zabıtası görevlendirmek zorunda olacak. Belediyeler, kurdukları toptancı hallerinin işletilmesini belediye meclisince belirlenecek süre, bedel ve koşullarda devredebilecek. Özel toptancı halleri, işletmecileri tarafından yönetilecek. Özel toptancı halinde, hal yöneticisi ve diğer personel, işletmecisi tarafından istihdam olunacak ve bu hallerde ilgili belediyece mevcut zabıta personeli arasından yeterli sayıda hal zabıtası görevlendirilecek.

Toptancı hal konseyi kurulacak

Üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla il merkezlerinde bir hal hakem heyeti oluşturulacak. Bakanlıkça gerekli görülen ilçe merkezlerinde de hal hakem heyeti oluşturulabilecek. Değeri 50 bin TL’nin altında bulunan uyuşmazlıklarda, hal hakem heyetlerine başvuru zorunlu olacak. Taraflar, bu kararlara karşı on beş gün içinde hal hakem heyetinin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine itiraz edebilecek. İtiraz, hal hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak, talep edilmesi şartıyla hakim, hal hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilecek. Hal hakem heyeti kararlarına yapılan itiraz üzerine asliye ticaret mahkemesinin vereceği karar kesin olacak. Değeri 50 bin TL’si ve üstündeki uyuşmazlıklarda hal hakem heyetinin vereceği kararlar, asliye ticaret mahkemesinde delil olarak ileri sürülebilecek. Bu maddede yer alan parasal sınırlar her takvim yılı başından geçerli olmak tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında arttırılacak. Artırılan parasal sınırlar, her yıl aralık ayı içinde Bakanlıkça Resmi Gazete’de ilan edilecek. Malların ticaretinin, kanuna uygun olarak yapılmasının sağlanması için karşılıklı bilgi ve görüş alışverişinde bulunmak, sorunları incelemek ve önlemleri tespit etmek, uygulamayla ilgili kurum ve kuruluşlar arasında işbirliğini sağlamak üzere Toptancı Hal Konseyi oluşturulacak. Konsey, yılda en az bir defa toplanacak. Toplantıda alınan kararlar tavsiye niteliğinde olacak.

 İşyerleri kiralama veya satışla işletilecek

Belediye toptancı hallerindeki işyerleri, kiralama veya satış yoluyla işletilecek. Ancak satılan işyeri sayısı, o haldeki toplam işyeri sayısının yüzde 50’sini geçemeyecek. İşyerlerinin kiralanması veya satılması Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre yapılacak. Kira süresi en fazla on yıl olacak. Kira süresi sona erenlerle ihaleye çıkılmaksızın yeniden kira sözleşmesi yapılabilecek. Bir yıldan uzun süreli kira sözleşmelerinde ikinci ve izleyen yıllar kira bedelleri, Üretici Fiyatları Endeksi oranında arttırılacak. Hangi şartlarda kira sözleşmesinin de fesh edileceğine yönelik esaslar da belirlendi.

Teminat mektubu alınacak

Ticari güvenin sağlanması ve tarafların haklarının korunması amacıyla, toptancı hallerinde faaliyet gösterenlerden, belediye meclisince belirlenen miktarda nakit, banka teminat mektubu, Hazine bonosu, Devlet tahvili, hisse senedi, gayrimenkul rehni, sigorta teminatı ve nakde çevrilebilir diğer kıymetler teminat olarak alınacak. Teminatlar amacı dışında kullanılamayacak, üzerine ihtiyati tedbir konulamayacak ve haczedilemeyecek.

 Yasaklar ve cezalar

 Piyasada darlık yaratmak, fiyatların yükselmesine sebebiyet vermek veya fiyatların düşmesine engel olmak için malların belirli ellerde toplanması, satışından kaçınılması, stoklanması, yok edilmesi, bu amaçla propaganda yapılması veya benzeri davranışlarda bulunulması, malların, gıda güvenilirliğine, kalite ve standardına, teknik ve hijyenik şartlara aykırı olarak satışa sunulmasının yasaklayan kanun, malların toptan veya perakende ticaretinde yasakları ve cezaları da belirledi. Diğer kanunlara göre daha ağır bir ceza gerektirmediği takdirde halde, toptan satış miktarının altında mal satılması ve malların etiketlenmesine, pazar yerine mal getirilmesine, bu yerlerde araç bulundurulmasına, satış yeri numarasını gösterir levhaya, tahsis sahiplerince kullanılacak kimlik kartlarına ve bunlarca giyilecek kıyafetlere ilişkin olarak bu Kanun uyarınca çıkarılan yönetmeliklerdeki usul ve esaslara aykırı hareket edenlerden 100 TL ceza alınacak.

Tüketiciye kötü muameleye 500 tl idari para cezası

 İşyeri veya satış yeri bulunmaksızın toptancı halinde veya pazar yerinde toptan ya da perakende satış yapılması, aynı kap veya ambalaj içine değişik kalitede ve/veya üzerinde yazılı olan miktardan az mal konulması, ölçü ve tartı aletlerinin hileli bir şekilde kullanılması ya da hileli olarak karışık veya standartlara aykırı mal satılması, toptancı halinde ya da pazar yerindeki işyeri veya satış yeri dışında ya da buralardaki geçiş yollarında mal teşhir edilmesi, satılması, mal veya boş kap bulundurulması, toptancı halinde veya pazar yerinde, çevreyi rahatsız edecek şekilde satış yapılması, alıcı veya tüketiciye karşı sözlü veya fiilî kötü muamelede bulunulması halinde 500 TL ceza verilecek.

 Komisyon oranı yüzde 8'i aşanlara 2 bin TL ceza

Komisyoncuların satış bedeli üzerinden alacakları komisyon oranı, yüzde 8’i aşanlar, kanuni kesintileri satış bedelinden düştükten sonra mal bedelini satış tarihinden itibaren on beş iş günü içinde üreticiye veya üretici örgütüne ödemeyen komisyoncular, teslim alınan malların satış bedeli ile satın alınan malların alış bedelinden kanuni kesintiler dışında başka bir kesinti yapanlar, üreticiler ve üretici örgütleri hariç kendi aralarında mal alamaz, satamaz veya devredenler ile bu Kanun hükümlerine aykırı olarak üretici, üretici örgütleri veya tüccarların komisyonculuk faaliyetinde bulunulanlar, işyeri veya satış yerinde izin alınmaksızın değişiklik yapılması veya bu yerlere ilaveler yapanlar, aynı kap veya ambalaj içine değişik kalitede veya üzerinde yazılı olan miktardan az mal konulması, ölçü ve tartı aletlerinin hileli bir şekilde kullanılması ya da hileli olarak karışık veya standartlara aykırı mal satanlar hakkında 2 bin TL idari para cezası verilecek.

Mal atıklarının satılmasına 3 bin TL ceza

 Toptancı halinden satın alınmayan veya toptancı haline bildirilmeyen malları taşıyanlara veya bunları depolayanlara, Bakanlıkça belirlenen asgarî şartları ve bilgileri sözleşmelerde bulundurmayanlara 2 bin TL, malın miktarının, satış değerinin, komisyon oranı veya ücretinin ya da kanunî kesintilerin üreticiye gerçeğe uygun olmayarak intikal ettirilmesi ve halde oluşan mal atıklarının ayıklanarak hal içinde ya da dışında toptan veya perakende satılması halinde 3 bin TL ceza uygulanacak. Perakende satış yapan üreticiler ile toptan veya perakende satış yapan diğer satıcılar; malları cinsine, doğal özelliklerine, kalite ve standartlarına göre sınıflandırmak, gıda güvenilirliğine, teknik ve hijyenik şartlara uygun olarak ürünün özelliğine göre satışa sunmak ve satışa sunulan malların izlenebilirliğine yönelik bilgileri içeren ve Bakanlık ile Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca belirlenecek teknik özelliklere sahip künyelerin kap veya ambalajlarının üzerinde bulundurulmayanlar ile malın kalitesine, standardına veya gıda güvenilirliğine ilişkin belgelerde ya da künyesinde bilerek değişiklik yapılması, bunların tahrif veya taklit edilmesi ya da bunlarda üçüncü şahısları yanıltıcı ifadelere yer verilmesi durumunda 5 bin TL ödeme yapılacak.

Serbest rekabeti engelleyenlere 10 bin TL ceza

Uyumlu eylemde bulunan ve hakim durumu kötüye kullanan meslek mensupları, serbest rekabeti engelleyenler, piyasada darlık yaratarak, fiyatların yükselmesine sebebiyet vermek veya fiyatların düşmesine engel olmak için malların belirli ellerde toplanması, satışından kaçınılması, stoklanması, yok edilmesi, bu amaçla propaganda yapılması veya benzeri davranışlarda bulunulması ile gerçeğe aykırı analiz raporu düzenleyenler veya bu raporun düzenlenmesini sağlayanlar hakkında 10 bin TL idari para cezası öngörüldü.

 Bakanlığın uyarılarını yerine getirmeyen hallere 50 bin TL idari para cezası

Belediyeler ile gerçek veya tüzel kişiler, Bakanlıkça alınan önlemlere ve verilen talimatlara uymayanlar ile bakanlıkça verilen talimatlara uymayanlar ve bakanlık denetim elemanlarınca istenecek bilgi, belge ve defterler ile bunların örneklerini vermeyenlere veya bunları noksan ya da gerçeğe aykırı olarak verenlere, yazılı veya sözlü bilgi taleplerini karşılamayanlara, Malların, gıda güvenilirliğine, kalite ve standardına, teknik ve hijyenik şartlara aykırı olarak satışa sunanlara 2 bin TL ceza verilecek. TL idari para cezası verilecek. Cezalarla ilgili 14’üncü maddede öngörülen idari para cezalarının verilmesini gerektiren fiillerin bir takvim yılı içinde tekrarı halinde, idari para cezaları her tekrar için iki katı olarak uygulanacak. Toptancı halinde ya da pazar yerindeki işyeri veya satış yeri dışında ya da buralardaki geçiş yollarında mal teşhir edilmesi, satılması, mal veya boş kap bulundurulması, toptancı halinde veya pazar yerinde, çevreyi rahatsız edecek şekilde satış yapılması, alıcı veya tüketiciye karşı sözlü veya fiilî kötü muamelede bulunulması, toptancı halinde veya pazar yerinde, atık malzemelerin belirlenen şekilde veya alanlarda toplanmaması ya da satış yeri veya işyerinin temiz tutulmaması, malların etiketlenmesine, pazar yerine mal getirilmesine, bu yerlerde araç bulundurulmasına, satış yeri numarasını gösterir levhaya, tahsis sahiplerince kullanılacak kimlik kartlarına ve bunlarca giyilecek kıyafetlere ilişkin olarak bu Kanun uyarınca çıkarılan yönetmeliklerdeki usul ve esaslara aykırı hareket edilmesi noktasında bir takvim yılı içinde iki kez aykırı hareket edenler belediye encümeni kararıyla bir aya kadar faaliyetten men edilecek. Bu Kanun hükümlerine aykırı hareket eden veya bu Kanunda belirtilen görevlerini Bakanlığın yazılı uyarısına rağmen yerine getirmeyen toptancı hallerine, Bakanlık tarafından 50 bin TL idari para cezası verilir ve eylemin bir takvim yılı içinde tekrarı durumunda, toptancı halin faaliyetleri aykırılık giderilene kadar Bakanlık tarafından durdurulur. Bakanlık bu yetkisini mahallin mülkî idare amirine devredebilecek. Bu Kanunun uygulanmasında hal işletmecileri ile bunlarca istihdam olunan personel, kendi kusurlarından ileri gelen zararlardan sorumlu olacak. Bunlar, suç teşkil eden fiil ve hareketlerinden ve toptancı haline ait para ve mallar ile her türlü evrak, tutanak, rapor, defter ve diğer belgeler üzerinde işledikleri suçlardan dolayı, kamu görevlisi gibi cezalandırılacak.

 Yasa öncesinde kurulan haller 1 yıl içinde bilgi işlem sistemini kuracak

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulmuş olan toptancı hallerinden; Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1 yıl içinde görev ve yükümlülüklerini yerine getirmek için ihtiyaç duyulan bilgi işlem sistemini kurmayan ve lüzumlu diğer teknik donanımı sağlamayanlara, bu Kanun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç yıl içinde halin sınıfına, büyüklüğüne ve işlem hacmine göre yönetmelikle belirlenen müzayede, depolama, tasnifleme ve ambalajlama tesisleri ile laboratuvar ve soğuk hava deposu gibi diğer asgarî koşulları oluşturmayanlara, bakanlık tarafından 100 bin TL idari para cezası verilecek. Bakanlık bu yetkisini mahallin mülki idare amirine devredebilecek. Belediyeler, toptancı halleri ile ilgili faaliyette bulunmak üzere kendi aralarında Mahallî İdare Birlikleri Kanunu hükümlerine göre birlik kurabilecek. Toptancı hallerinde tahsisli işyerleri, mevcut tahsis sahiplerine Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren hiçbir işleme gerek kalmaksızın 12 yıl süreyle kiralanmış sayılacak. Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, semt pazarlarında boşalan satış yerleri en az yüzde 20’ye ulaşılana kadar üreticilere öncelik verilmek suretiyle tahsis edilecek. Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler ile diğer düzenlemeler, bu Kanunun 19’uncu maddesinin c bendinde belirtilen (1 yıl sonra) yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde yürürlüğe konulacak. Anılan düzenlemeler yürürlüğe girinceye kadar 552 sayılı Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak çıkarılan yönetmeliklerin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edilecek. Bakanlıkça belirleme yapılıncaya kadar, 1380 sayılı Su Ürünleri Kanununun 26’ıncı maddesine istinaden çıkarılan ikincil mevzuatın uygulanmasına devam edilecek.

 

                                                                               Copright © 2006 SEDAT ®. Tüm Hakları Saklıdır.